ROZDZIAŁ I — Stan San Andreas
Art. 1
Stan San Andreas jest demokratycznym stanem prawa, sprawującym jurysdykcję na swoim terytorium zgodnie z Konstytucją Stanów Zjednoczonych, obowiązującym prawem federalnym oraz niniejszą Konstytucją.
§ 1. Siedzibą władz stanowych jest miasto Los Santos.
§ 2. Granice administracyjne oraz podział terytorialny Stanu określa ustawa albo rozporządzenie Gubernatora wydane na podstawie ustawy.
Art. 2
Stan San Andreas urzeczywistnia zasady demokracji, państwa prawa, równości wobec prawa, ochrony praw obywatelskich, proporcjonalności działań organów publicznych oraz przejrzystości administracji.
Art. 3
§ 1. Najwyższą władzę w Stanie San Andreas sprawują jego obywatele.
§ 2. Obywatele wykonują władzę poprzez swoich przedstawicieli oraz w innych formach przewidzianych prawem.
Art. 4
Każdy człowiek jest wolny i równy wobec prawa. Nikt nie może być dyskryminowany ze względu na pochodzenie, rasę, narodowość, religię, płeć, orientację seksualną, przekonania, niepełnosprawność, sytuację majątkową ani wykonywany zawód.
Art. 5
Organy władzy publicznej działają wyłącznie na podstawie i w granicach prawa. Żaden organ nie może domniemywać swoich kompetencji.
Art. 6
§ 1. Konstytucja Stanu San Andreas jest najwyższym prawem stanowym, z poszanowaniem Konstytucji Stanów Zjednoczonych oraz prawa federalnego.
§ 2. Każdy akt prawny niższego rzędu musi być zgodny z niniejszą Konstytucją.
§ 3. Przepisy Konstytucji interpretuje się w sposób zapewniający ochronę praw obywateli i ciągłość działania Stanu.
Art. 7
Stan zapewnia wolność tworzenia stowarzyszeń, fundacji, organizacji społecznych, organizacji zawodowych, związków zawodowych i innych dobrowolnych zrzeszeń.
§ 1. Organizacja może zostać rozwiązana wyłącznie na podstawie orzeczenia właściwego Organu Orzeczniczego albo w przypadkach określonych ustawą.
§ 2. Organizatorzy zgromadzeń, strajków lub wydarzeń masowych są zobowiązani do uprzedniego poinformowania właściwego urzędu miasta oraz organów administracji publicznej.
Art. 8
Zakazuje się działalności organizacji nawołujących do przemocy, propagujących totalitaryzm, prowadzących działalność terrorystyczną albo stwarzających bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa Stanu.
Art. 9
Stan gwarantuje wolność słowa, prasy, informacji i środków społecznego przekazu. Ograniczenia tych wolności mogą wynikać wyłącznie z ustawy i muszą być konieczne oraz proporcjonalne.
Art. 10
Stan otacza szczególną opieką funkcjonariuszy, ratowników, weteranów oraz osoby zasłużone dla bezpieczeństwa publicznego.
Art. 11
Podstawą ustroju gospodarczego Stanu są wolność działalności gospodarczej, własność prywatna oraz uczciwa konkurencja.
Art. 12
§ 1. Stan San Andreas chroni własność oraz prawo dziedziczenia.
§ 2. Wywłaszczenie jest dopuszczalne wyłącznie na cele publiczne, za słusznym odszkodowaniem oraz na podstawie orzeczenia sądu.
§ 3. Utrata własności może nastąpić również w drodze prawomocnej decyzji administracyjnej lub mandatu, zgodnie z ustawą.
§ 4. W przypadkach przekroczenia wartości 50 000$ lub odmowy zapłaty należności, sprawa obligatoryjnie kierowana jest do San Andreas Government.
Art. 13
Językiem urzędowym Stanu San Andreas jest język angielski. Prawo może dopuszczać używanie innych języków w postępowaniach urzędowych.
Art. 14
Symbolami Stanu są flaga, pieczęć oraz inne znaki określone ustawą. Symbole Stanu podlegają ochronie prawnej.
Art. 15
Obywatelstwo Stanu San Andreas nabywa się, traci i potwierdza na zasadach określonych ustawą.
Art. 16
§ 1. Władzę ustawodawczą sprawuje San Andreas Government, zwane dalej SAG, chyba że ustawa stanowi inaczej.
§ 2. Władzę wykonawczą sprawuje Gubernator przy pomocy organów administracji publicznej.
§ 3. Wymiar sprawiedliwości wykonuje Organ Orzeczniczy, którego organizację i właściwość określa ustawa.
§ 4. Jeżeli odrębny Organ Orzeczniczy nie został powołany, jego kompetencje wykonuje wyznaczona jednostka organizacyjna SAG, z zachowaniem niezależności osób orzekających.
ROZDZIAŁ II — Wolności, prawa i obowiązki człowieka i obywatela
Art. 17
Godność człowieka jest nienaruszalna. Jej poszanowanie i ochrona są obowiązkiem wszystkich organów publicznych.
Art. 18
§ 1. Każdy ma prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego.
§ 2. Pozbawienie wolności może nastąpić wyłącznie na podstawie prawa.
Art. 19
§ 1. Każdemu przysługuje prawo do bezpieczeństwa osobistego. Użycie siły lub środków przymusu musi być legalne, konieczne i proporcjonalne.
Art. 20
Każda osoba zatrzymana ma prawo do zachowania milczenia, uzyskania informacji o przyczynach zatrzymania, kontaktu z adwokatem, powiadomienia wskazanej osoby oraz zapoznania się z przysługującymi środkami odwoławczymi.
Art. 21
Każdy ma prawo do sprawiedliwego, bezstronnego i prowadzonego bez zbędnej zwłoki rozpoznania swojej sprawy przez właściwy Organ Orzeczniczy. Jawność postępowania może zostać ograniczona wyłącznie na podstawie ustawy lub decyzji sądu.
Art. 22
Każdą osobę uważa się za niewinną do czasu prawomocnego uznania jej winy. Ciężar udowodnienia winy spoczywa na stronie oskarżającej.
Art. 23
Każdy ma prawo do obrony. Może ustanowić adwokata, bronić się osobiście, przedstawiać dowody, zadawać pytania świadkom, składać wyjaśnienia albo odmówić ich składania.
Art. 24
§ 1. Każdy ma prawo do ochrony prywatności, danych osobowych, korespondencji oraz tajemnicy swojej działalności.
§ 2. Organy publiczne mogą pozyskiwać informacje wyłącznie wtedy, gdy jest to niezbędne do wykonania ich ustawowych obowiązków.
§ 3. Osoba kontrolowana ma prawo znać podstawę prawną, zakres i organ prowadzący kontrolę, chyba że ustawa przewiduje czasowe ograniczenie tej informacji.
§ 4. Każda kontrola powinna zostać udokumentowana.
Art. 25
§ 1. Zapewnia się nienaruszalność mieszkania, lokalu, przedsiębiorstwa, pojazdu i innego miejsca pozostającego pod ochroną prawa.
§ 2. Przeszukanie może nastąpić na podstawie nakazu właściwego Organu Orzeczniczego, za zgodą osoby uprawnionej, w razie bezpośredniego zagrożenia albo w innych przypadkach określonych ustawą.
§ 3. Po zakończeniu przeszukania sporządza się protokół, a osobie zainteresowanej przysługuje prawo wniesienia skargi.
Art. 26
Każdemu zapewnia się wolność poruszania się, wyboru miejsca pobytu i opuszczenia terytorium Stanu, z ograniczeniami przewidzianymi ustawą.
Art. 27
Każdemu zapewnia się wolność sumienia, religii i przekonań. Nikt nie może być zmuszany do ujawniania swoich przekonań ani do udziału w praktykach religijnych.
Art. 28
Wolność wypowiedzi podlega ochronie. Ochrona nie obejmuje bezpośrednich gróźb, nawoływania do przemocy, bezprawnego ujawniania informacji chronionych ani innych zachowań wyraźnie zabronionych ustawą.
Art. 29
Każdy ma prawo do pokojowych zgromadzeń i demonstracji. Ograniczenia mogą być wprowadzane wyłącznie ustawą ze względu na bezpieczeństwo publiczne, porządek lub prawa innych osób.
Art. 30
Prawo własności podlega ochronie. Zabezpieczenie, zajęcie lub konfiskata mienia wymagają podstawy prawnej. Trwała konfiskata może nastąpić wyłącznie na podstawie prawomocnego rozstrzygnięcia albo w przypadkach wyraźnie przewidzianych ustawą.
Art. 31
Każdy ma prawo do prowadzenia działalności gospodarczej na równych zasadach. Ograniczenia tej wolności mogą wynikać wyłącznie z ustawy i ważnego interesu publicznego.
Art. 32
§ 1. Każdy ma prawo składać skargi, odwołania, zażalenia i wnioski.
§ 2. Od decyzji administracyjnej przysługuje środek odwoławczy do właściwego organu albo Organu Orzeczniczego, zgodnie z ustawą.
§ 3. Jeżeli odrębny Organ Orzeczniczy nie funkcjonuje, odwołanie rozpoznaje wyznaczona jednostka organizacyjna, niezależna od osoby wydającej zaskarżoną decyzję.
Art. 33
Obowiązkiem każdego jest przestrzeganie prawa, poszanowanie praw innych osób oraz wykonywanie prawomocnych decyzji i orzeczeń.
Art. 34
Każdy jest obowiązany ponosić ciężary i świadczenia publiczne, w tym podatki i opłaty, wyłącznie na podstawie ustawy.
ROZDZIAŁ III — Organy władzy publicznej
Art. 35
Władzę publiczną w Stanie sprawują władza ustawodawcza, władza wykonawcza, Organ Orzeczniczy oraz organy administracji publicznej.
§ 1. Każdy organ działa wyłącznie w granicach przyznanych mu kompetencji.
§ 2. Żaden organ nie może wykonywać kompetencji innego organu, chyba że Konstytucja lub ustawa wyraźnie na to zezwala.
Art. 36
Organy władzy publicznej wykonują swoje zadania zgodnie z zasadami legalności, bezstronności, proporcjonalności, równego traktowania i przejrzystości.
Art. 37
§ 1. Na czele władzy wykonawczej stoi Gubernator.
§ 2. Gubernator reprezentuje Stan San Andreas i odpowiada za funkcjonowanie administracji publicznej.
§ 3. Gubernator może tworzyć, łączyć, przekształcać i likwidować jednostki organizacyjne administracji, o ile nie narusza to Konstytucji.
Art. 38
Do kompetencji Gubernatora należy wydawanie rozporządzeń, powoływanie kierowników organów administracji, zatwierdzanie struktury administracji, zarządzanie finansami publicznymi, reprezentowanie Stanu oraz ogłaszanie stanów nadzwyczajnych.
Art. 39
Administrację publiczną tworzą SAG, organy administracji, organy kontroli, organy regulacyjne oraz inne jednostki utworzone na podstawie prawa.
Art. 40
§ 1. SAG jest centralnym organem administracji publicznej.
§ 2. Do zadań SAG należy wykonywanie ustaw, wydawanie decyzji administracyjnych, nadzór nad administracją, koordynacja organów publicznych i zarządzanie finansami publicznymi.
§ 3. SAG nie wykonuje kompetencji zastrzeżonych dla Organu Orzeczniczego, chyba że ustawa wyraźnie powierza te kompetencje wyodrębnionej jednostce orzeczniczej.
Art. 41
§ 1. SAG może prowadzić kontrole, wydawać decyzje administracyjne, nakładać administracyjne kary pieniężne, zawieszać lub cofać licencje i prowadzić postępowania administracyjne.
§ 2. SAG nie może orzekać w sprawach karnych, chyba że kompetencję tę wykonuje niezależna jednostka Organu Orzeczniczego działająca w jego strukturze.
Art. 42
§ 1. W ramach administracji mogą funkcjonować wyspecjalizowane organy odpowiedzialne w szczególności za podatki, kontrole, audyty, licencje, nadzór gospodarczy, bezpieczeństwo publiczne i ochronę zdrowia.
§ 2. Nazwy, organizację i zakres działania tych organów określają ustawy lub akty organizacyjne wydane na ich podstawie.
Art. 43
Organ administracji może żądać wyłącznie informacji i dokumentów pozostających w związku z prowadzonym postępowaniem lub kontrolą.
Art. 44
Organy administracji współpracują z Organem Bezpieczeństwa Publicznego, Organem Orzeczniczym, organem właściwym do spraw finansów publicznych oraz innymi organami Stanu.
Art. 45
§ 1. Organ Orzeczniczy wykonuje zadania wymiaru sprawiedliwości.
§ 2. Rozpoznaje sprawy karne, cywilne, administracyjne, gospodarcze, podatkowe i odwołania od decyzji administracyjnych w zakresie określonym ustawą.
§ 3. Jeżeli odrębny Organ Orzeczniczy nie został powołany, jego zadania wykonuje wyznaczona jednostka organizacyjna z zachowaniem niezależności osób orzekających.
Art. 46
§ 1. Organ Orzeczniczy kontroluje legalność działań administracji publicznej w zakresie określonym Konstytucją i ustawami.
ROZDZIAŁ IV — Wymiar sprawiedliwości
Art. 47
§ 1. Wymiar sprawiedliwości sprawuje Organ Orzeczniczy, działający niezależnie od organów prowadzących postępowania przygotowawcze, kontrole i oskarżenie.
Art. 48
§ 1. Osoby orzekające są niezależne przy wydawaniu rozstrzygnięć i podlegają wyłącznie Konstytucji i prawom podrzędnym.
Art. 49
§ 1. Organ Orzeczniczy może działać jednoinstancyjnie, dwuinstancyjnie lub wieloinstancyjnie. Jego organizację i tryb postępowania określa ustawa.
Art. 50
§ 1. Organ Orzeczniczy rozpoznaje sprawy, interpretuje Konstytucję, rozstrzyga spory kompetencyjne oraz bada zgodność aktów prawnych z Konstytucją.
ROZDZIAŁ V — Administracja publiczna
Art. 51
§ 1. Administracja publiczna służy obywatelom i zapewnia prawidłowe funkcjonowanie Stanu. Działa zgodnie z zasadami legalności, bezstronności, proporcjonalności, przejrzystości i gospodarności.
Art. 52
§ 1. Organy administracji mogą wydawać decyzje administracyjne, postanowienia, zarządzenia, rozporządzenia, komunikaty urzędowe i inne akty w granicach swoich kompetencji.
Art. 53
§ 1. Każda decyzja administracyjna powinna zawierać oznaczenie organu, podstawę prawną, rozstrzygnięcie, uzasadnienie, pouczenie o środkach odwoławczych oraz podpis osoby upoważnionej.
Art. 54
§ 1. Organ administracji może przeprowadzać kontrole, prowadzić postępowania wyjaśniające, żądać dokumentów, przesłuchiwać strony i korzystać z opinii ekspertów wyłącznie w zakresie niezbędnym do rozpoznania sprawy.
Art. 55
§ 1. Każda osoba ma obowiązek współpracować z organami administracji podczas legalnie prowadzonego postępowania. Odmowa lub utrudnianie może powodować skutki określone ustawą.
Art. 56
§ 1. Organy administracji mają obowiązek działać bez zbędnej zwłoki, szanować prawa strony, rzetelnie wyjaśnić sprawę i gromadzić wyłącznie niezbędne dowody.
Art. 57
§ 1. Postępowanie administracyjne prowadzi się z zachowaniem bezstronności, równego traktowania i domniemania niewinności obywatela do czasu wykazania naruszenia prawa.
Art. 58
§ 1. Każdy ma prawo przeglądać akta swojej sprawy, składać wyjaśnienia, przedstawiać dowody i ustanowić pełnomocnika.
Art. 59
§ 1. Od każdej decyzji administracyjnej przysługuje odwołanie, chyba że Konstytucja wyraźnie stanowi inaczej. Tryb odwoławczy określa ustawa.
Art. 60
§ 1. Administracja prowadzi jawne rejestry publiczne w zakresie określonym ustawą. Jawność może zostać ograniczona ze względu na ochronę danych, bezpieczeństwo Stanu lub tajemnicę postępowania.
ROZDZIAŁ VI — Finanse publiczne
Art. 61
§ 1. Dochody Stanu pochodzą w szczególności z podatków, opłat, licencji, kar administracyjnych, działalności gospodarczej Stanu i innych źródeł przewidzianych ustawą.
Art. 62
§ 1. W Stanie funkcjonuje organ właściwy do spraw finansów publicznych. Jego nazwę, strukturę i zakres działania określa ustawa albo akt wydany na jej podstawie.
Art. 63
§ 1. Organ właściwy do spraw finansów publicznych odpowiada za pobór podatków, kontrole podatkowe, egzekucję należności, interpretacje podatkowe i prowadzenie ewidencji.
Art. 64
§ 1. Podatki, opłaty i inne obowiązkowe świadczenia pieniężne mogą być nakładane wyłącznie na podstawie ustawy.
Art. 65
§ 1. Podatnik ma prawo do informacji, złożenia wyjaśnień, korekty deklaracji, odwołania oraz reprezentowania przez pełnomocnika.
Art. 66
§ 1. Kontrola podatkowa powinna być prowadzona w sposób legalny, proporcjonalny i możliwie najmniej uciążliwy.
Art. 67
§ 1. Organ finansowy może zabezpieczyć należności publiczne na zasadach określonych ustawą. Trwała konfiskata mienia wymaga podstawy ustawowej i ostatecznego rozstrzygnięcia właściwego organu.
Art. 68
§ 1. Egzekucja administracyjna może obejmować rachunki bankowe, wynagrodzenie, nieruchomości, przedsiębiorstwa i ruchomości, zgodnie z ustawą.
Art. 69
§ 1. Organ finansowy współpracuje z Organem Bezpieczeństwa Publicznego, Organem Orzeczniczym, administracją publiczną i innymi organami Stanu.
Art. 70
§ 1. Stan prowadzi gospodarkę finansową zgodnie z zasadami legalności, gospodarności, przejrzystości i odpowiedzialności.
ROZDZIAŁ VII — Odpowiedzialność konstytucyjna organów państwa
Art. 71
§ 1. Każdy organ państwowy oraz osoba pełniąca funkcję publiczną odpowiada za działania lub zaniechania naruszające Konstytucję.
Art. 72
§ 1. Osoba pełniąca funkcję publiczną odpowiada w szczególności za przekroczenie uprawnień, niewykonanie obowiązków, świadome naruszenie Konstytucji, wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub działanie na szkodę Stanu.
Art. 73
§ 1. Odpowiedzialność konstytucyjna nie wyłącza odpowiedzialności karnej, administracyjnej, cywilnej ani dyscyplinarnej.
Art. 74
§ 1. Nikt nie może powoływać się na polecenie przełożonego jako usprawiedliwienie wykonania oczywiście bezprawnego działania.
Art. 75
§ 1. Funkcjonariusz publiczny ma obowiązek odmówić wykonania polecenia oczywiście sprzecznego z Konstytucją lub ustawą.
ROZDZIAŁ VIII — Gubernator
Art. 76
§ 1. Gubernator jest najwyższym przedstawicielem Stanu San Andreas i stoi na czele władzy wykonawczej.
Art. 77
§ 1. Do kompetencji Gubernatora należy kierowanie administracją publiczną, reprezentowanie Stanu, podpisywanie ustaw, wydawanie rozporządzeń, powoływanie kierowników organów, tworzenie jednostek organizacyjnych, zarządzanie finansami publicznymi i wykonywanie innych kompetencji określonych prawem.
Art. 78
§ 1. Gubernator może wydawać rozporządzenia wyłącznie na podstawie ustawy i w celu jej wykonania. Rozporządzenie nie może być sprzeczne z Konstytucją ani ustawą.
Art. 79
§ 1. Gubernator może przekazać wykonywanie części swoich kompetencji innym organom administracji. Delegowanie kompetencji nie zwalnia go z odpowiedzialności za sposób ich wykonywania.
Art. 80
§ 1. W razie śmierci, rezygnacji, trwałej niezdolności do pełnienia funkcji albo odwołania Gubernatora jego kompetencje przejmuje osoba wskazana ustawą.
Art. 81
§ 1. W przypadku czasowej nieobecności Gubernatora jego obowiązki wykonuje wyznaczony zastępca.
Art. 82
§ 1. Gubernator ponosi odpowiedzialność konstytucyjną za naruszenie Konstytucji, przekroczenie uprawnień lub rażące naruszenie prawa.
Art. 83
§ 1. Odwołanie Gubernatora może nastąpić wyłącznie w trybie określonym ustawą, z zapewnieniem prawa do obrony i bezstronnego rozpoznania sprawy.
Art. 84
§ 1. Gubernator nie może wykorzystywać swoich kompetencji w celu osiągnięcia prywatnych korzyści ani uprzywilejowania określonej osoby lub organizacji.
Art. 85
§ 1. Każda decyzja Gubernatora podlega kontroli zgodności z Konstytucją i ustawami.
ROZDZIAŁ IX — Stany nadzwyczajne
Art. 86
§ 1. Stan nadzwyczajny może zostać ogłoszony w przypadku klęski żywiołowej, zamieszek, ataku terrorystycznego, wojny albo poważnego zagrożenia bezpieczeństwa publicznego.
Art. 87
§ 1. Stan nadzwyczajny ogłasza Gubernator w drodze aktu określającego jego przyczynę, zasięg, czas trwania oraz środki podejmowane przez organy Stanu.
Art. 88
§ 1. Podczas stanu nadzwyczajnego możliwe jest czasowe ograniczenie niektórych praw i wolności wyłącznie w zakresie koniecznym do usunięcia zagrożenia.
Art. 89
§ 1. Nie mogą zostać ograniczone: godność człowieka, zakaz tortur, prawo do obrony, prawo do odwołania, zakaz dyskryminacji oraz podstawowe gwarancje rzetelnego postępowania.
Art. 90
§ 1. Stan nadzwyczajny trwa wyłącznie przez czas niezbędny do usunięcia zagrożenia i podlega niezwłocznemu odwołaniu po ustaniu jego przyczyn.
ROZDZIAŁ X — Źródła prawa i hierarchia aktów prawnych
Art. 91
§ 1. Źródłami prawa obowiązującego w Stanie San Andreas są: Konstytucja Stanów Zjednoczonych, prawo federalne, Konstytucja Stanu San Andreas, ustawy stanowe, rozporządzenia Gubernatora, akty wykonawcze organów administracji, akty prawa miejscowego i inne akty wydane na podstawie ustawy.
Art. 92
§ 1. Akt prawny niższego rzędu nie może być sprzeczny z aktem prawnym wyższego rzędu. W razie sprzeczności stosuje się akt wyższego rzędu.
Art. 93
§ 1. Każdy akt prawny powinien określać organ wydający, podstawę prawną, zakres regulacji, datę wejścia w życie i podpis osoby upoważnionej.
Art. 94
§ 1. Akty prawne podlegają ogłoszeniu w oficjalnym rejestrze prawa Stanu. Akt nieogłoszony nie może nakładać na obywatela obowiązków ani stanowić podstawy wymierzenia kary.
Art. 95
§ 1. Ustawa wchodzi w życie w terminie wskazanym w jej treści. Jeżeli ustawa nie wskazuje terminu, zaczyna obowiązywać z chwilą oficjalnego ogłoszenia.
Art. 96
§ 1. Prawo nie działa wstecz, chyba że jest korzystniejsze dla obywatela, łagodzi odpowiedzialność, usuwa ograniczenie albo przemawia za tym wyjątkowo ważny interes publiczny bez naruszenia praw nabytych.
Art. 97
§ 1. Nikt nie może ponosić odpowiedzialności za działanie, które w chwili jego dokonania nie było zabronione. Nie można wymierzyć kary surowszej niż obowiązująca w chwili popełnienia czynu.
ROZDZIAŁ XI — Wykładnia i stosowanie Konstytucji
Art. 98
§ 1. Konstytucję interpretuje się zgodnie z jej treścią, celem regulacji, zasadami państwa prawa, ochroną praw obywatelskich, proporcjonalnością i obowiązkiem zapewnienia ciągłości działania Stanu.
Art. 99
§ 1. W razie wątpliwości przepis Konstytucji powinien być interpretowany w sposób zapewniający możliwie najszerszą ochronę praw i wolności człowieka.
Art. 100
§ 1. Żaden przepis Konstytucji nie może być interpretowany jako przyznający organowi publicznemu kompetencje, których wyraźnie mu nie nadano.
Art. 101
§ 1. Organ Orzeczniczy jest właściwy do rozstrzygania sporów dotyczących interpretacji Konstytucji, zgodności ustaw i aktów wykonawczych z prawem wyższego rzędu, zakresu kompetencji organów oraz naruszenia konstytucyjnych praw obywatela.
Art. 102
§ 1. Orzeczenie stwierdzające niezgodność aktu prawnego z Konstytucją powoduje utratę jego mocy w zakresie wskazanym w orzeczeniu. Organ Orzeczniczy może odroczyć ten skutek, jeżeli natychmiastowa utrata mocy zagrażałaby ciągłości działania Stanu.
Art. 103
§ 1. W sprawach nieuregulowanych Konstytucją stosuje się ustawy, zasady państwa prawa, utrwaloną praktykę organów publicznych, wcześniejsze orzeczenia oraz zasady sprawiedliwości i proporcjonalności.
ROZDZIAŁ XII — Spory kompetencyjne i ciągłość działania Stanu
Art. 104
§ 1. Spór kompetencyjny występuje, gdy dwa organy uznają się za właściwe w tej samej sprawie, żaden organ nie uznaje się za właściwy albo jeden organ wykonuje kompetencje zastrzeżone dla innego.
Art. 105
§ 1. Spory kompetencyjne rozstrzyga Organ Orzeczniczy. Do czasu rozstrzygnięcia dopuszcza się jedynie czynności niezbędne do ochrony życia, zdrowia, bezpieczeństwa publicznego lub majątku Stanu.
Art. 106
§ 1. Likwidacja, zawieszenie albo reorganizacja organu państwowego nie powoduje wygaśnięcia prowadzonych postępowań, wydanych decyzji ani istniejących zobowiązań.
Art. 107
§ 1. W przypadku likwidacji organu jego kompetencje, dokumentację, postępowania i obowiązki przejmuje organ wskazany ustawą, rozporządzeniem Gubernatora albo innym aktem organizacyjnym wydanym na podstawie ustawy.
Art. 108
§ 1. Jeżeli właściwy organ nie istnieje albo czasowo nie może wykonywać zadań, Gubernator może wyznaczyć organ zastępczy. Organ zastępczy działa do czasu przywrócenia właściwego organu lub utworzenia jego następcy.
Art. 109
§ 1. Przekazanie kompetencji nie może prowadzić do pozbawienia obywatela prawa do obrony, prawa do odwołania, prawa do bezstronnego rozpoznania sprawy, dostępu do akt ani prawa do uzasadnienia decyzji.
Art. 110
§ 1. Osoba, która prowadziła kontrolę lub dochodzenie, występowała jako oskarżyciel albo wydała zaskarżoną decyzję, nie może następnie rozpoznawać tej samej sprawy jako osoba orzekająca.
ROZDZIAŁ XIII — Zmiana Konstytucji
Art. 111
§ 1. Projekt zmiany Konstytucji może zgłosić Gubernator, uprawniona grupa członków SAG, Organ Orzeczniczy w zakresie dotyczącym ustroju wymiaru sprawiedliwości albo inny podmiot wskazany ustawą.
Art. 112
§ 1. Projekt zmiany Konstytucji powinien zawierać proponowaną treść, uzasadnienie, wskazanie zmienianych przepisów i ocenę wpływu zmiany na funkcjonowanie Stanu.
Art. 113
§ 1. Zmiana Konstytucji wymaga kwalifikowanej większości głosów organu ustawodawczego określonej ustawą. Nie można zmienić Konstytucji decyzją administracyjną ani rozporządzeniem.
Art. 114
§ 1. Zmiana Konstytucji nie może znosić demokratycznego charakteru Stanu, uchylać zasady państwa prawa, likwidować prawa do obrony, dopuszczać tortur, ustanawiać odpowiedzialności zbiorowej ani pozbawiać obywateli równości wobec prawa.
Art. 115
§ 1. W czasie stanu nadzwyczajnego nie można zmieniać Konstytucji w zakresie praw i wolności obywatelskich, zasad odpowiedzialności władz, procedury zmiany Konstytucji ani kontroli stanu nadzwyczajnego.
ROZDZIAŁ XIV — Przepisy przejściowe i końcowe
Art. 116
§ 1. Organy istniejące w chwili wejścia w życie niniejszej Konstytucji zachowują swoje kompetencje do czasu wydania nowych ustaw lub aktów organizacyjnych.
Art. 117
§ 1. Dotychczasowe akty prawne zachowują moc, o ile nie są sprzeczne z niniejszą Konstytucją. Właściwe organy powinny dostosować prawo do Konstytucji w terminie określonym odrębnym aktem.
Art. 118
§ 1. Postępowania rozpoczęte przed wejściem w życie niniejszej Konstytucji prowadzi się według przepisów dotychczasowych, chyba że nowe przepisy są korzystniejsze dla strony albo zapewniają jej szerszą ochronę.
Art. 119
§ 1. Z dniem wejścia w życie niniejszej Konstytucji tracą moc wszystkie przepisy konstytucyjne pozostające z nią w sprzeczności. Pozostałe akty zachowują moc do czasu ich zmiany lub uchylenia.
Art. 120
§ 1. Konstytucja Stanu San Andreas wchodzi w życie z dniem jej oficjalnego ogłoszenia. Wszystkie organy publiczne są zobowiązane do jej przestrzegania i stosowania.